Eğitim ve Bilim Emekçileri Sendikası (Eğitim Sen) Bolu Şubesi, yeni eğitim-öğretim yılının başlamasıyla birlikte eğitimin gündemindeki sorunlara ilişkin değerlendirmelerde bulundu. “Okullar ders ziliyle değil, çözümsüzlükle açılıyor” başlığıyla yapılan açıklamada öğrencilerin, velilerin ve eğitim emekçilerinin karşı karşıya kaldığı sorunların görmezden gelinemeyeceği belirtildi.
2026-2027 eğitim-öğretim yılının ekonomik krizin ve eğitim sisteminde yıllardır devam eden sorunların gölgesinde başladığını savunan Eğitim Sen, “2026-2027 eğitim-öğretim yılı, Türkiye’de eğitimin yıllardır biriktirilen yapısal sorunlarının ve derinleşen ekonomik krizin gölgesinde başlamaktadır. Milyonlarca öğrenci ve eğitim emekçisi okullara dönerken, veliler daha eğitim yılı başlamadan ağırlaşan eğitim harcamalarıyla karşı karşıya bırakılmıştır” değerlendirmesinde bulundu.
“EĞİTİM SİSTEMİ AĞIR BİR KRİZ YAŞIYOR”
Eğitim sisteminin kamusal niteliğine ilişkin eleştirilerde bulunan sendika, okullardaki fiziki koşullardan öğrencilerin beslenmesine kadar birçok başlıkta sorun yaşandığını belirtti. Açıklamada, “Türkiye’de eğitim sistemi; kamusal hizmetlerin tasfiyesi, eğitimin piyasalaştırılması ve dinselleştirilmesi, eğitim emekçilerinin güvencesizleştirilmesi politikaları nedeniyle ağır bir kriz yaşamaktadır. Okulların fiziki, hijyenik ve güvenlik sorunları sürmekte; öğrenciler okulda bir öğün ücretsiz, sağlıklı yemeğe ve temiz içme suyuna dahi erişememektedir” ifadelerine yer verildi.
Eğitim emekçilerinin çalışma koşullarına da dikkat çekilen açıklamada, “Eğitim emekçileri ise yoksulluk sınırının altında kalan ücretler, güvencesiz istihdam, Öğretmenlik Mesleği Kanunu’nun yarattığı hiyerarşi, norm kadro baskısı ve artan idari müdahaleler altında çalışmaktadır” denildi.
“ÖĞRETMENİN İHTİYACI ÖNLÜK TALİMATI DEĞİL”
Millî Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan 2026/70 sayılı “2026-2027 Eğitim ve Öğretim Yılına İlişkin İş ve İşlemler” konulu genelge de Eğitim Sen’in eleştirilerinin odağında yer aldı. Genelgenin eğitimin temel sorunlarına çözüm getirmediğini savunan sendika, öğretmenlere yönelik kılık-kıyafet uygulamalarına tepki göstererek, “Öğretmenlerin ihtiyacı önlük talimatı ya da kılık-kıyafet dayatması değildir. Öğretmenin mesleki saygınlığı giydiği kıyafetle değil; ürettiği emek, mesleki özerklik, insanca yaşayabileceği ücret ve güvenceli çalışma koşullarıyla sağlanır” açıklamasını yaptı.
Eğitim Sen, “Eğitim emekçilerini biçimsel kurallarla denetlemeye ve baskı altına almaya yönelik uygulamaları kabul etmiyoruz” diyerek söz konusu uygulamalara karşı olduklarını bildirdi.
RESEN GÖREVLENDİRMEYE TEPKİ
Norm kadro fazlası öğretmenlerin resen görevlendirilmesi ve Millî Eğitim Akademisi bünyesinde eğitime alınarak alan değişikliğine yönlendirilmesi de açıklamada eleştirildi. Sendika, “Norm kadro fazlası öğretmenlerin resen görevlendirilmesi ve Millî Eğitim Akademisi bünyesinde eğitime alınarak alan değişikliğine yönlendirilmesi, eğitim emekçilerinin çalışma güvencesine açık bir müdahaledir” değerlendirmesinde bulundu.
Yaşanan sorunların sorumluluğunun öğretmenlere yüklenemeyeceği belirtilerek, “Plansız öğretmen istihdamının, yanlış norm kadro politikalarının ve idari hataların sorumlusu öğretmenler değildir. Öğretmenlerin diplomalarını, branşlarını ve mesleki birikimlerini işlevsizleştirecek uygulamalardan vazgeçilmelidir” denildi.
MAARİF MODELİ’NE ELEŞTİRİ
Eğitim Sen Bolu Şubesi, yeni eğitim yılında kademeli olarak uygulanmaya devam edilen “Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli”ne yönelik eleştirilerini de yineledi. Açıklamada, “Eğitim Sen olarak bilimsel ve laik eğitimin temel ilkelerinden uzaklaşan, eleştirel ve sorgulayıcı düşünce yerine belirli değer ve ideolojik kalıpları merkeze alan bu anlayışı kabul etmiyoruz” ifadeleri kullanıldı.
Eğitim programlarının nasıl olması gerektiğine ilişkin ise, “Eğitim programları bilimsel, laik, demokratik, cinsiyet eşitlikçi, kapsayıcı ve anadilinde eğitim hakkını esas alan bir anlayışla hazırlanmalıdır” görüşü paylaşıldı.
“KAYIT PARASI ALINMAYACAK AÇIKLAMASININ KARŞILIĞI OLMUYOR”
Sendikanın gündeme taşıdığı bir diğer konu ise okulların bütçeleri ve velilerden talep edilen bağışlar oldu. Millî Eğitim Bakanlığı’nın her eğitim-öğretim yılı başında kayıt parası alınmayacağını açıkladığını hatırlatan Eğitim Sen, okullara yeterli bütçe verilmediği sürece bu açıklamaların sahada karşılık bulmayacağını savundu.
Açıklamada, “MEB her eğitim-öğretim yılı başında olduğu gibi bu yıl da ‘kayıt parası alınmayacağını’ ve velilere mali yük getirilmeyeceğini açıklamaktadır. Ancak okullara ihtiyaçları oranında doğrudan ve yeterli bütçe ayrılmadığı sürece bu açıklamaların karşılığı olmayacaktır” denildi.
Okulların temizlik, güvenlik, bakım-onarım, kırtasiye, elektrik ve su gibi temel giderlerinin merkezi bütçeden karşılanması gerektiğini belirten sendika, “Kamu okullarının temizlik, güvenlik, bakım-onarım, kırtasiye, elektrik, su ve diğer temel giderleri merkezi bütçeden karşılanmadığında okul yönetimleri velilerden ‘bağış’ istemeye yönelmekte, eğitimin finansmanı giderek ailelerin üzerine bırakılmaktadır. Bu tablo, parasız ve kamusal eğitim hakkını fiilen ortadan kaldırmaktadır” değerlendirmesini yaptı.
OKULA BAŞLAMANIN MALİYETİ 14 BİN 700 LİRAYA KADAR ÇIKIYOR
Eğitim Sen’in açıklamasında ailelerin okul başlangıcında karşı karşıya kaldığı harcamalara ilişkin rakamlara da yer verildi. Sendikanın paylaştığı verilere göre ilkokul düzeyinde kırtasiye, çanta, okul kıyafeti, beden eğitimi kıyafeti ve ayakkabı giderlerinin toplam başlangıç maliyeti 6 bin 700 TL ile 9 bin 600 TL arasında değişiyor.
Ortaokul düzeyinde başlangıç maliyetinin 8 bin 800 TL ile 12 bin 700 TL, lise düzeyinde ise 10 bin TL ile 14 bin 700 TL arasında olduğu belirtildi.
Eğitim Sen, söz konusu rakamların yalnızca başlangıç giderlerini kapsadığına dikkat çekerek, “Bu rakamlara servis, ulaşım, beslenme, kantin, yardımcı kaynaklar ve eğitim yılı içinde ortaya çıkan diğer giderler dahil değildir” açıklamasını yaptı.
BOLU’DAKİ YÜZDE 35’LİK SERVİS ZAMMINA TEPKİ
Açıklamada Bolu’daki öğrenci servis ücretleri için alınan zam kararı da özel olarak ele alındı. Eğitim Sen Bolu Şubesi, “İlimizde okul servislerine yapılan yüzde 35’lik zam ile en düşük servis ücreti 4 bin 260 TL, en yüksek servis ücreti 6 bin 810 TL’ye çıkarılmıştır” bilgisini paylaştı.
Servis ücretlerindeki artışa tepki gösterilen açıklamada, “Eğitim hakkının bir parçası olan ulaşıma yapılan bu zammın kabul edilemez olduğunu, çocuklarımızın yemek, ulaşım ihtiyaçlarının kamu kaynaklarından karşılanması gerektiğini belirtiyoruz” denildi. Sendika, “Çocukların eğitim hakkı ailelerinin gelir düzeyine bırakılamaz” diyerek ücretsiz ulaşım talebini yineledi.
EĞİTİM SEN’DEN 8 MADDELİK ÇAĞRI
Eğitim Sen, açıklamasının devamında siyasi iktidara ve Millî Eğitim Bakanlığı’na yönelik taleplerini sıraladı. Eğitim emekçilerinin ücretlerinin yoksulluk sınırının üzerine çıkarılmasını isteyen sendika, sözleşmeli ve ücretli öğretmenlik başta olmak üzere güvencesiz istihdam uygulamalarının sona erdirilmesi ve eğitim emekçilerinin kadrolu istihdam edilmesi gerektiğini belirtti.
Her okula ihtiyacı oranında doğrudan ve yeterli bütçe ayrılması gerektiğini vurgulayan Eğitim Sen; temizlik, güvenlik ve yardımcı hizmetlerde ihtiyaç duyulan personelin kadrolu çalıştırılmasını istedi.
Sendika ayrıca, “Tüm öğrencilere en az bir öğün ücretsiz ve sağlıklı yemek, ücretsiz temiz içme suyu ve ücretsiz ulaşım sağlanmalıdır” çağrısında bulundu.
Temel kırtasiye ve eğitim materyallerinin de ücretsiz verilmesini isteyen Eğitim Sen, “Ailelerin okul başlangıç masrafları kamusal olarak karşılanmalıdır” dedi.
Kayıt parası ve zorunlu bağış uygulamalarının ortadan kaldırılması için kamu okullarının temel giderlerinin bütçeden karşılanması gerektiğini kaydeden sendika; Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli başta olmak üzere bilimsel ve laik eğitim ilkeleriyle çeliştiğini değerlendirdiği müfredat uygulamalarına son verilmesini talep etti.
Öğretmenlerin mesleki özerkliğine ilişkin de çağrıda bulunan Eğitim Sen, “Öğretmenlerin mesleki özerkliğine yönelik önlük, kılık-kıyafet, resen görevlendirme ve irade dışı alan değişikliği gibi müdahalelere son verilmelidir” ifadelerini kullandı.
“VELİLERİN ÇOCUKLARINI OKUTABİLMEK İÇİN BORÇLANMADIĞI BİR SİSTEM MÜMKÜN”
Açıklamada eğitimde fırsat eşitliği ve kamusal eğitim vurgusu yapan Eğitim Sen Bolu Şubesi, mevcut sorunların çözümsüz olmadığını belirtti. Sendika, “Çocukların hangi ailede doğduğunun alacağı eğitimi belirlemediği; velilerin çocuklarını okutabilmek için borçlanmak zorunda kalmadığı; öğretmenlerin geçinebilmek için ek iş aramadığı; okulların temel ihtiyaçlarının velilerin cebinden değil kamu bütçesinden karşılandığı bir eğitim sistemi mümkündür” açıklamasında bulundu.
Eğitim Sen, yeni eğitim-öğretim yılında da taleplerini gündemde tutacağını belirterek, “Eğitim Sen olarak 2026-2027 eğitim-öğretim yılında da öğrencilerimizin eğitim hakkı, velilerin üzerindeki ekonomik yükün kaldırılması ve eğitim emekçilerinin insanca yaşam ve çalışma koşullarının sağlanması için mücadelemizi kararlılıkla sürdüreceğiz” dedi.
