KESK Bolu Şubeler Platformu adına Şube Eş Başkanı Fatma Öztürk Koçyiğit tarafından yapılan basın açıklamasında, üç yıllık dönemin ekonomik ve sosyal politikalarına yön veren ve bütçenin hazırlanmasında temel alınan Orta Vadeli Program değerlendirildi.
KESK, OVP’ye ilişkin yaklaşımını, “Bu program kimler için hazırlanıyor? Kimlerin hakkı ve çıkarı korunuyor? Nimet kimlere dağıtılıyor? Külfet kimlerin sırtına yükleniyor?” sorularıyla ortaya koydu.
“ENFLASYON DÜŞECEK DENİLİYOR, HEDEFLER YÜKSELİYOR”
Açıklamada, TÜİK verilerine göre istihdamdaki yurttaş sayısının 32,5 milyon olduğu, bunun yaklaşık 4 milyonunu kamu emekçilerinin oluşturduğu belirtildi. Yaklaşık 10 milyon kişinin kayıt dışı çalıştığı ve 16 milyonu aşkın emeklinin bulunduğu ifade edildi.
KESK, gelir dağılımı ve çalışma koşullarına ilişkin değerlendirmesinde asgari ücret, emekli aylıkları ve kayıt dışı istihdama dikkat çekti. Platform, her dört emekliden birinin en düşük emekli aylığı olan 23 bin 552 TL'ye mahkûm edildiğini ve her beş emekliden birinin yaşamını sürdürebilmek için yeniden çalışmak zorunda kaldığını savundu.
OVP’de yer alan enflasyon hedeflerine de tepki gösterilen açıklamada, bir önceki programda yüzde 16 olarak açıklanan 2026 enflasyon hedefinin yüzde 28,4’e, yüzde 9 olarak açıklanan 2027 hedefinin yüzde 21’e ve yüzde 8 olan 2028 hedefinin yüzde 13,5’e çıkarıldığı belirtildi.
KESK, bu tabloyu, “Kısacası yıllardır aynı hikâyeyi dinliyoruz: Enflasyon düşecek deniliyor, hedefler yükseliyor” sözleriyle değerlendirdi. Platform, ücret artışlarının gerçekleşen enflasyon yerine önceden açıklanan enflasyon hedefleri üzerinden belirlenmesine de karşı çıktı.
KAMU EMEKÇİLERİ İÇİN EK ZAM ÇAĞRISI
Basın açıklamasında geçmiş yıllardaki enflasyon ile ücret artışları arasındaki farklara da yer verildi. KESK, 2024 yılının yüzde 44,38 enflasyonla kapandığını ancak 2025 yılı asgari ücretinin yüzde 30 artırıldığını; 2025 yılının ise yüzde 30,89 enflasyonla kapanmasına karşılık asgari ücret artışının yüzde 27’de kaldığını belirtti.
Kamu emekçilerinin maaş artışlarına da değinen Platform, OVP’de 2027 yılı enflasyon hedefinin yüzde 21 olarak güncellendiğini, toplu sözleşmede ise 2027 yılı için yüzde 5+4 oranında artış öngörüldüğünü hatırlattı.
KESK, bu fark nedeniyle toplu sözleşme hükümlerinin yeniden ele alınmasını isteyerek, “Yapılması gereken bellidir: Acilen ve ertelemeksizin emekçilerin ek zam talebi karşılanmalıdır” çağrısında bulundu.
İSTİHDAM POLİTİKALARINA ELEŞTİRİ
KESK açıklamasında işsizlik ve çalışma modelleri de gündeme getirildi. TÜİK verilerine atıfta bulunularak geniş tanımlı işsizlik oranının yüzde 30,6’ya çıktığı ifade edildi.
OVP’de yer alan “Yeni nesil çalışma modellerine ilişkin mevzuat düzenlemelerinin etkin uygulanması sağlanacak, mevzuat çalışmaları tamamlanarak güvenceli esneklik yaygınlaştırılacaktır” ifadesine dikkat çeken KESK, söz konusu yaklaşımın özellikle gençler açısından güvencesizliği artıracağını savundu.
Platform ayrıca yeni nesil çalışma biçimleri ile kadınların istihdamdaki konumuna ilişkin politikaları da eleştirdi.
VERGİ POLİTİKALARI GÜNDEME GETİRİLDİ
Açıklamanın önemli başlıklarından birini de vergi politikaları oluşturdu. KESK, OVP’de 2027 yılı için yüzde 21 enflasyon hedeflenirken vergi gelirlerinde yüzde 36, 2028 yılı için yüzde 13,5 enflasyon öngörülürken vergi gelirlerinde yüzde 20,4 artış hedeflendiğine dikkat çekti.
Platform, 2025 yılında toplanan vergilerin yüzde 62,4’ünün KDV ve ÖTV gibi dolaylı vergilerden oluştuğunu, kurumlar vergisinin payının ise yüzde 11,1 olduğunu belirtti.
KESK, son beş yılda şirketler, büyük sermaye grupları ve yüksek gelir çevrelerine sağlanan istisna, muafiyet ve indirimlerle 3 trilyon liradan fazla vergiden vazgeçildiğini ileri sürerek OVP'nin vergi politikasını eleştirdi.
MESEM ÜZERİNDEN EĞİTİM POLİTİKALARINA TEPKİ
Basın açıklamasında Mesleki Eğitim Merkezleri de ele alındı. Milli Eğitim Bakanlığı tarafından TBMM’ye sunulan bir soru önergesine verilen yanıta atıfta bulunan KESK, 2025 ve 2026 yıllarında mesleki eğitim merkezlerine kayıtlı öğrencilerden 9 bin 950’sinin iş kazası geçirdiğini ve MESEM kapsamında iş kazası geçiren öğrencilerden 37’sinin hayatını kaybettiğini belirtti.
OVP’de mesleki ve teknik eğitim müfredatının özel sektörle iş birliği içinde güncellenmesi, staj ve işbaşı eğitim programlarının yaygınlaştırılması ve özel sektör katılımının artırılmasına yönelik düzenlemelere yer verildiğini aktaran KESK, bu politikaların çocuk işçiliğini artıracağı görüşünü dile getirdi.
FAİZ HARCAMALARINA AYRILAN PAYA DİKKAT ÇEKİLDİ
KESK Bolu Şubeler Platformu, OVP kapsamında faiz harcamalarına ayrılması öngörülen kaynağı da eleştirdi.
Açıklamada, 2022 yılında Gayrisafi Yurt İçi Hasıla’nın yüzde 2,2’sinin faiz harcamalarına ayrıldığı belirtilirken, son OVP’ye göre 2027 yılında GSYH’nin yüzde 3,7’sine karşılık gelen 4 trilyon 93 milyar TL’nin faiz harcamalarına ayrılmasının hedeflendiği ifade edildi.
KESK, bunun 2027 yılında toplanması hedeflenen her 100 TL verginin 20,3 TL’sinin faiz harcamalarına gitmesi anlamına geldiğini belirtti.
KÖPRÜ VE OTOYOLLAR DA AÇIKLAMANIN GÜNDEMİNDE
Basın açıklamasında özelleştirme politikalarına geniş yer ayrıldı. KESK, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı verilerine atıfta bulunarak 1986 yılından bu yana gerçekleştirilen özelleştirme uygulamalarının yüzde 90’ının AK Parti iktidarı döneminde yapıldığını belirtti.
Boğaziçi ve Fatih Sultan Mehmet köprüleri ile ikisi çevre otoyolu olmak üzere 8 otoyolun özelleştirme programına alındığını ifade eden KESK, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından işlemin satış değil, 30 yıllığına “işletme hakkı transferi” olarak tanımlandığını aktardı.
Açıklamada Karayolları Genel Müdürlüğü’nün 2026 Kurumsal Mali Durum ve Beklentiler Raporu’na da atıfta bulunularak, söz konusu köprü ve otoyollardan bakım ve diğer giderler düşüldükten sonra 2025 yılında 500 milyon dolar net gelir elde edildiği ifade edildi.
KESK, kamu ve Yap-İşlet-Devret modeliyle işletilen köprü ve otoyollardaki ücretleri de karşılaştırdı. Açıklamada 15 Temmuz Şehitler ve Fatih Sultan Mehmet köprülerinde otomobil geçiş ücretinin 59 TL, Yavuz Sultan Selim Köprüsü’nde 110 TL, Osmangazi Köprüsü’nde ise 1.170 TL olduğu belirtildi.
Ayrıca Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından işletilen 380 kilometrelik İstanbul-Ankara Anadolu çevre yolu için 338 TL ödenirken, özel şirket tarafından işletilen 330 kilometrelik Ankara-Niğde çevre yolunda ücretin 925 TL olduğu ifade edildi.
MADEN SAHALARI VE ÖZELLEŞTİRME GELİRLERİ
Açıklamada Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen ihaleler de gündeme getirildi. KESK, 46 ilde toplam 29 bin 218 hektarlık ormanlık ve tarımsal alanın özel maden şirketlerine tahsis edildiğini belirtti.
OVP’ye göre 2027 yılında 183 milyar TL, 2028 yılında ise 163,5 milyar TL özelleştirme geliri hedeflendiğine dikkat çeken Platform, kamu varlıklarının özelleştirilmesine yönelik politikaların devam edeceğini savundu.
“EMEĞİ İLE GEÇİNEN TÜM KESİMLERE ÇAĞRIDA BULUNUYORUZ”
KESK Bolu Şubeler Platformu açıklamasının sonunda OVP’ye yönelik eleştirilerini sürdürerek ekonomik politikaların çalışanların gelirlerinde kayba yol açtığını savundu.
Platform, ortak mücadele çağrısında bulunarak “Bir kez daha altını çiziyoruz. Bu iktidarın orta vadeli programı da uzun vadeli programı da emek düşmanı, sermaye dostudur. Gelin; insanca yaşamaya yetecek bir ücret, adil bir vergi sistemi, halk için, emek için bütçe, güvenceli iş, güvenli gelecek için omuz omuza verelim. Baskılara, emeğimizin ve irademizin değersizleştirilmesine dur diyelim.” ifadelerini kullandı.
